W 2020 roku zmienił się sposób naliczania podatku dochodowego. Jakie konsekwencje dla podatnika ma przekroczenie pierwszego progu podatkowego? przekroczenie pierwszego progu podatkowego

Progi podatkowe obowiązujące w Polsce

Podczas rozliczania podatku dochodowego zastosowanie mają dwie stawki podatkowe: 17% i 32%. Pierwszy próg podatkowy przewidziany jest dla rocznych dochodów do kwoty 85 528 zł, a drugi dla rocznych dochodów powyżej kwoty 85 528 zł.

Pracownik, który chciałby uniknąć zapłaty podwyższonego podatku z drugiego progu może złożyć oświadczenie o wspólnym rozliczaniu ze współmałżonkiem. Takie rozwiązanie możliwe jest tylko w sytuacji kiedy współmałżonek nie przekracza pierwszego progu podatkowego oraz po spełnieniu innych warunków. Dodatkowo podatnicy muszą pozostawać w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy i muszą posiadać wspólność majątkową. 

Przekroczenie pierwszego progu podatkowego po zmianach w 2020 roku

Dochód jest różnicą pomiędzy przychodem, a kosztami uzyskania przychodu, którą dodatkowo należy pomniejszyć o odliczenia ustawowe, jak składki na ubezpieczenia społeczne. Podstawę opodatkowania zawsze należy zaokrąglić do pełnych złotych. Wylicza się ją następująco: 

podstawa opodatkowania = wynagrodzenie brutto – 250 zł lub 300 zł (koszty uzyskania przychodu pracownika) – 13,71% z wynagrodzenia brutto (składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika). 

Do końca 2019 roku pracodawcy pobierali zaliczkę wg stawki 32% począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym podatnik przekroczył pierwszy próg podatkowy.
Od stycznia 2020 roku to się zmieniło i obecnie wyliczenia wyglądają następująco:
  • za miesiące, w których dochody danego pracownika nie przekraczają pierwszego progu podatkowego, to obowiązkiem pracodawcy jest naliczanie podatku w wysokości 17%
  • w miesiącu przekroczenia pierwszego progu podatkowego w danym zakładzie pracy, pracodawca powinien naliczyć podatek 17% od części dochodów uzyskanych w pierwszym progu podatkowym, a od kwoty nadwyżki 32% podatku
  • w kolejnym miesiącu po przekroczeniu pierwszego progu zaliczki będą wynosiły 32% dochodu uzyskanego w danym miesiącu. 
Przedstawiony sposób dotyczy osób objętych obowiązkiem podatkowym, które nie podlegają uldze PIT dla młodych. 

Przekroczenie progu przez osoby zwolnione z PIT

Obecnie obowiązujące przepisy pozwalają młodym pracującym osobom do 26 roku życia skorzystać z możliwości zwolnienia z zapłaty podatku dochodowego.
W przypadku tych osób po przekroczeniu limitu przychodów należy postąpić w następujący sposób:
  • sumuje się kwoty wynagrodzenia brutto uzyskane przez pracownika w ciągu pierwszych miesięcy. W miesiącu przekroczenia progu podatkowego (suma przychodów podlegająca zwolnieniu – 85 528 zł), wynagrodzenie ponad ten próg podlega opodatkowaniu podatkiem 17%
  • od momentu przekroczenia limitu przychodu, dochód podlegający opodatkowaniu nalicza się narastająco od kwoty 0 zł. W miesiącu przekroczenia wynagrodzenie zostaje objęte proporcjonalnie podatkiem 17% i 32%
  • w kolejnych miesiącach po przekroczeniu pierwszego progu podatek wynosi 32%.

Przekroczenie progu podatkowego – ulga i koszty uzyskania przychodu

Jeżeli podatnik przekroczy pierwszy próg podatkowy, to nie ma możliwości odliczenia ulgi podatkowej. Z tego powodu płatnik nie może pomniejszyć zaliczki o kwotę 43,76 zł (od dochodu objętego podatkiem 32%). W przypadku pracowniczych kosztów uzyskania przychodów, to podatnik zawsze ma do nich prawo niezależnie od tego czy przekroczył próg podatkowy, czy też nie. 

PRZYKŁAD
Wynagrodzenie miesięczne pracownika wynosi 20 000 zł brutto. W czerwcu 2021 roku przekroczył on pierwszy próg podatkowy. W tej sytuacji pracodawca powinien naliczyć podatek wg następującego wzoru: 

dochód narastająco od stycznia do czerwca – 102 048 zł
102 048 zł – 85 528 zł = kwota przekroczenia pierwszego progu podatkowego.

Wypłata za czerwiec:
  • wynagrodzenie brutto – 20 000 zł
  • składki ZUS – 2 742 zł
  • KUP – 250 zł
  • podstawa opodatkowania PIT – 17 008 zł
  • składka zdrowotna 9% - 17 258 zł x 9% = 1 553,22 zł
  • składka zdrowotna do odliczenia – 17 258 zł x 7,75% = 1 337,50 zł
  • stawka podatku dochodowego – 17% do kwoty 85 528 zł + 32% od nadwyżki
  • 102 048 zł – 85 528 zł = 16 520 zł (ponad limit)
  • 17 008 zł – 16 520 zł = 488 zł (poniżej limitu)
  • 488 zł x 17% = 82,96 zł
  • 16 520 zł x 32% = 5 286,40 zł
  • ulga podatkowa – 43,76 zł (za m-c) do kwoty 85 528 zł
  • podatek dochodowy do zapłaty po odliczeniu składki zdrowotnej i ulgi
  • 82,96 zł – 43,76 zł + 5 286,40 zł – 0 zł – 1 337,50 zł = 3 988,10 zł (w zaokrągleniu 3 988 zł).
Regulacje odnoszące się do zmian w wyliczeniu zaliczki dotyczą jedynie podatników uzyskujących przychód ze stosunku pracy. Zleceniobiorcy nie zostali objęci zmianami. W ich przypadku nadal obowiązuje zasada, że płatnik może zacząć naliczanie podatku od wyższej stawki 32% dopiero po uzyskaniu od podatnika oświadczenia o chęci zastosowania wyższej stawki podatkowej.  

Pracodawca, który pobierze od pracownika nieprawidłowo wyliczoną zaliczkę, to poniesie za to odpowiedzialność do wysokości niepobranej zaliczki od wynagrodzenia za miesiąc, w którym została przekroczona górna granica pierwszego progu podatkowego.

Data publikacji: 2021-10-27, autor: FakturaXL

ZADAJ PYTANIE DO ARTYKUŁU