Najem lokali na krótki okres czasu to dzisiaj popularna i opłacalna forma lokowania finansów, zwłaszcza w miejscowościach turystycznych. Do tego rodzaju najmu dochodzi często za pośrednictwem platform internetowych.

Najem lokali jako forma prowadzenia działalności gospodarczej

Pozarolnicza działalność gospodarcza została zdefiniowana w ordynacji podatkowej (art. 3 pkt 9) oraz w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 5a pkt 6). Przez pozarolniczą działalność gospodarczą rozumie się zarobkową działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową, jak również poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, która to działalność jest wykonywana we własnym imieniu bez względu na jej rezultat w sposób ciągły i zorganizowany, gdzie uzyskanych przychodów nie zalicza się do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ustawy. 

Ilekroć w ustawie jest mowa o:
działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej - oznacza to działalność zarobkową:
a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
- prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 źródła przychodów ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 (art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
1) odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich wykonywanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności,
2) są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności,
3) wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością (art. 5b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). 

Aby uzyskane przychody zostały zaliczone do pozarolniczej działalności gospodarczej muszą być spełnione  łącznie 3 warunki:
  • zaistniały pozytywne przesłanki, o których mówi art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, aby można było stwierdzić, że jest to działalność gospodarcza
  • nie wystąpiły negatywne przesłanki, o których mówi art. 5b ust. 1 tejże ustawy
  • uzyskane przychody nie są zaliczane do jednego z pozostałych źródeł przychodów, o których mówi art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Do przychodów z działalności gospodarczej zalicza się również przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy i innych umów mających podobny charakter oraz składników majątku związanych z działalnością gospodarczą (art. 14 ust. 2 pkt 11 ustawy o PIT). 

Ryczałt jako jedna z form opodatkowania najmu lokalu

Art. 1 pkt 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne mówi, że przychody uzyskane między innymi z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, czy poddzierżawy osiągane przez osoby fizyczne nie zawierane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej mogą być opodatkowane ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych (art. 2 ust. 1a tej ustawy). 

Osoby fizyczne osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.


PRZYKŁAD 1 
Podatnik nie prowadzący działalności gospodarczej kupił 3 mieszkania w Gdańsku z zamiarem ich wynajmowania w ramach najmu krótkoterminowego. Lokale ma zamiar wynajmować turystom. Czy może wybrać ryczałt ewidencjonowany jako formę opodatkowania? 
Odpowiedź: Tak może. Podatnik nie prowadzi wynajmu mieszkań w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i dlatego może płacić podatek ryczałtowo. Dla wyboru sposobu opodatkowania nie ma znaczenia fakt, że mieszkania wynajmowane są na krótki okres czasu.

Krótkoterminowy najem lokalu zawierany za pomocą platform internetowych

Konstrukcja podatku VAT zakłada, że podatnik wykonujący czynności podlegające opodatkowaniu powinien opodatkować daną czynność w momencie powstania obowiązku podatkowego. Tak więc najem krótkoterminowy podlega również opodatkowaniu podatkiem VAT. Obecnie stawka podatku wynosi 8%. 

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu ustawy o VAT. 

Obowiązek podatkowy, a wystawienie faktury

Podatnik, który korzysta z platform internetowych w celu dokonania najmu krótkoterminowego powinien dobrze określić moment powstania obowiązku podatkowego, aby móc prawidłowo wystawić fakturę VAT

PRZYKŁAD 2
Podatnik jest właścicielem lokalu mieszkalnego, który postanowił udostępnić celem wynajęcia na krótki okres czasu liczony w dniach. Oferta najmu została wystawiona za pośrednictwem portalu internetowego. Klient zainteresowany daną ofertą, akceptuje ją i dokonuje przedpłaty na konto bankowe serwisu internetowego. Na tym etapie podatnik nie otrzymuje jeszcze zapłaty. Najpierw musi rozliczyć się z platformą internetową, na której znalazła się oferta wynajmu. Dopiero po rozliczeniu otrzymuje pozostałą część kwoty z wynajmu na rachunek bankowy. 
Serwisy internetowe dają możliwość samodzielnego wygenerowania z systemu dokumentów na podstawie, których została przekazana przez serwis zapłata dla podatnika. Dopiero w tym momencie podatnik może wystawić fakturę VAT. Usługi, dla których nie została sporządzona faktura VAT zostają ujęte na zbiorczym dowodzie wewnętrznym wystawianym przez podatnika na koniec miesiąca. 
W tym wypadku obowiązek podatkowy powstaje w momencie daty wystawienia faktury VAT. Warunkiem jest, aby faktura została sporządzona przed upływem terminu płatności zgodnie z regulaminem serwisu internetowego. Moment powstania obowiązku podatkowego z tytułu świadczenia najmu krótkookresowego powstanie z chwilą wystawienia faktury (art. 19a ust. 5 pkt 4 lit. b ustawy o VAT). 

Obowiązek podatkowy bez wystawiania faktury za wynajem

W niektórych przypadkach podatnik nie wystawi faktury VAT, zwłaszcza jeżeli najemcami mieszkania będą osoby fizyczne. Najemcy są obowiązani do zapłaty czynszu w określonym terminie. Jeżeli termin zapłaty nie został określony w umowie, to czynsz należy zapłacić z góry (jeżeli najem trwa krócej niż miesiąc, czynsz płaci się w całości). Natomiast jeżeli trwa dłużej niż miesiąc lub jeżeli umowa została zawarta na czas nieoznaczony, to wtedy czynsz płaci się do 10 dnia miesiąca (art. 669 par. 2 kodeksu cywilnego).

Zatem jeżeli podatnik nie wystawi faktury w terminie lub wystawi ją z opóźnieniem, obowiązek podatkowy powstanie w momencie upływu terminu płatności. Tak więc w sytuacji kiedy w umowie najmu krótkookresowego brak jest określonego terminu płatności czynszu, a wynajmujący nie wystawi faktury, będzie miał zastosowanie art. 669 par. 2 KC. 
Zadaniem podatnika jest rozpoznanie momentu powstania obowiązku podatkowego jeżeli chodzi o świadczenie usług krótkoterminowego najmu lokalu przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej w dniu rozpoczęcia usługi najmu krótkookresowego (art. 19a ust. 7 ustawy o VAT).

Data publikacji: 2020-03-29, autor: FakturaXL

ZADAJ PYTANIE DO ARTYKUŁU